Pruski mur w Toruniu: historie i dzisiejszość, nostalgia i refleksje

Opowieści (nostalgiczne) o dawnej architekturze i torunianach sprzed lat to jednocześnie opowieści o nas samych - o naszej relacji do zabytków, do przeszłości, do dziejów MIEJSC i ich duchów, o chęci ich poznawania lub wyparcia z pamięci. Wszak sama już architektura stanowi formę opowieści o ludziach - o potrzebach, marzeniach, możliwościach i ograniczeniach.

Nostalgiczne przedmioty pożadania stanowią dla nas tym razem zwyczajne domy przeplatane drzewem, tj. budynki o konstrukcji szkieletowej i pruskomurowy pejzaż Torunia. Ustalenia badawcze i refleksje autorów mają pomóc w ich rekonstrukcji i krytycznym spojrzeniu, ale też w budzeniu emocji społecznych i historycznych, w tym nostalgii. Nostalgię (gr. nostos - powrót do domu, algia - tęsknota) Svetlana Boym zdefiniowałajako tęsknotę za domem, który już nie istnieje albo nigdy nie istniał, uznała ją za symptom naszego wieku, emocję historyczną, określiła jako pragnienie innego czasu - czasu naszego dzieciństwa (...), a w szerszym sensie - za bunt przeciw nowoczesnemu pojęciu czasu, czasu historii i postępu. O nostalgii i innych emocjach związanych z postrzeganiem architektury i urbanistyki pisze w tym tomie psycholog Maria Lewicka, która zadała pytanie: Po co nam powrót do przeszłości? 

Tom dwudziesty Zabytków toruńskich młodszego pokolenia dedykujemy Profesor Elżbiecie Pileckiej (26 X 1953 - 25 IX 2025), doktor habilitowanej, profesor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, wybitnej znawczyni sztuki średniowiecznej, nauczycielce wielu pokoleń studentów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, promotorce doktorów, wieloletniej członkini Toruńskiego Odziału Stowarzyszenia Historyków Sztuki, aktywnej w jego zarządzie i działaniach naukowych.